Het is voor de specialist werkzaam met oudere patiënten van groot belang om op een snelle manier een indruk te krijgen van de cognitieve functies. Neurodegeneratieve aandoeningen staan immers altijd in de differentiaal diagnose. Sinds lang is de MiniMental State Examination (MMSE) hiervoor het meest gebruikte en meest handzame instrument. Er is echter ook al lang kritiek op deze lijst; het zou te eenzijdig op geheugen en oriëntatie focussen en te weinig op de m.n. frontale cognitieve functies. Er zijn ook een aantal alternatieven om deze cognitieve screening te doen. Sinds kort is daar de
Sweet-16 aan toegevoegd (Fong et al., Arch Int Med nov2010).
Het scoresysteem loop van 0 to 16, waarbij 16 optimaal cognitief functioneren betekent. Bij een score van 14 of minder moet nadere diagnostiek naar dementie gedaan worden. Het voordeel t.o.v. de MMSE is dat de test sneller gedaan kan worden (3 minuten afname-tijd) en dat de psychometrische kwaliteiten beter zijn (sensitiviteit 99%, specificiteit 72% tegen 87 en 89 voor de MMSE).
De lijst is te vinden op de
WIKI. Er is ook een tabel waarmee scores van de Sweet-16 vertaald kunnen worden naar die van de MMSE en vice versa.
Al zeer geruime tijd zijn er voor ouderen, met en zonder psychiatrische stoornis, programma's waarin bewegen centraal staat. MBVO (meer bewegen voor ouderen) is een gevleugeld begrip in veel instellingen voor ouderen. Dat bewegen goed is voor je stemming is ook in meerdere trials bewezen en de zogenaamde 'running therapy' is als interventie mogelijkheid opgenomen in de richtlijn depressie. Een relatief nieuw fenomeen is het activeren van ouderen middels video-games. Nieuwere game-consoles, zoals de Nintendo Wii en de X-box Kinect laten spelers via sensors actief meedoen. Hoewel het lichamelijk activiteiten niveau relatief laag is bij dit soort games, vragen ze van het brein toch in ieder geval het inlevingsvermogen en de mentale arbeid die nodig is om de bewegingen daadwerkelijk uit te voeren. Er wordt gewerkt aan games die zich specifiek op de oudere doelgroep richten, maar aanleiding voor deze blog was een recent artikel dat ik las waarin in een pilot opzet gekeken werd naar de effectiviteit van een bestaande game (Wii sports) op de somberheid bij ouderen. De uitkomst van deze pilot was positief, maar nader onderzoek zal moeten uitwijzen hoe groot het effect van dit gamen op de stemming daadwerkelijk is.
Ik vond een opmerkelijk artikel, geschreven door een medisch-geschiedkundige. Hij bespreekt een vroeg werk van Freud waarvan ik het bestaan eerlijk gezegd ook niet kende. Voor zover ik begrijp is dit werk, hier als 'the project' vertaald (in Duits: Entwurf) in 1895 ook nooit officieel door hem gepresenteerd, maar meer een kladversie van hemzelf. Wel opgenomen in een verzameld werk over de beginjaren van de psycho-analyse, maar dan pas in 1950. De auteur toont aan dat Freud dus eind 19e eeuw al idee had van synaptische signaal-overdracht en beïnvloeding. Hij had hier zelfs schetsen van gemaakt welke sterk in de buurt van de veel latere beschrijvingen van Hebb over dit onderwerp.
Posts
